ประจวบคีรีขันธ์ คือจังหวัดหนึ่งในภาคกลาง ตามการแบ่งเขตการปกครองของกระทรวงมหาดไทย โดยเป็นจังหวัดสุดท้ายของภาคกลาง ต่อกับจังหวัดชุมพร ของภาคใต้ จึงกล่าวได้ว่า ประจวบคีรีขันธ์คือประตูสู่ภาคใต้อย่างแท้จริงจังหวัดที่มีรูปร่างยาวเรียวนี้เต็มไปด้วยแหล่งท่องเที่ยว โดยเฉพาะทะเล ประจวบคีรีขันธ์ได้ชื่อว่าเป็นสถานที่ตากอากาศมาตั้งแต่รัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว จวบจนถึงทุกวันนี้ ชายทะเลหลายแห่งในประจวบคีรีขันธ์ก็ยังเป็นที่นิยมของนักท่องเที่ยวไม่เสื่อมคลาย

จังหวัดประจวบคีรีขันธ์มีเนื้อที่ 6,367,620 ตารางกิโลเมตร ลักษณะพื้นที่แคบยาวเป็นคาบสมุทรลงไปทางภาคใต้ โดยมีแผ่นดินส่วนที่แคบที่สุดจากชายแดนไทยไปจนถึงสหภาพพม่า ระยะทาง 11 กิโลเมตร อยู่ที่บริเวณด่านสิงขร ตำบลคลองวาฬ อำเภอเมืองฯ และมีความยาวจากเหนือจดใต้ถึง 212 กิโลเมตรเลยทีเดียวความเป็นมาของประจวบคีรีขันธ์เท่าที่มีหลักฐานทางประวัติศาสตร์ พบว่าพื้นที่นี้เคยเป็นที่ตั้งของเมืองนารัง ในสมัยกรุงศรีอยุธยาเป็นราชธานี จนกระทั่งกรุงแตกในครั้งที่ 2 เมืองนารังจึงกลายเป็นเมืองร้างครั้นถึงสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย รัชกาลที่ 2 ของราชวงศ์จักรี พระองค์ทรงตั้งเมืองขึ้นใหม่ที่ปากคลองอีรม และพระราชทานนามว่าเมืองบางนางรม จนกระทั่งถึงรัชสมัยของพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้ทรงรวมเมืองบางนางรม เมืองกุย และเมืองคลองวาฬเข้าไว้ด้วยกัน พระราชทานนามว่าเมืองประจวบคีรีขันธ์ แปลว่าเมืองที่มีภูเขาเป็นหมู่ๆ เพื่อให้คล้องกับชื่อของเกาะกง คือ “เมืองประจันตคีรีเขต” โดยมีที่ว่าการเมืองอยู่ที่เมืองกุยกระทั่งถึงรัชสมัยของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงจัดการปกครองแบบมณฑลเทศาภิบาล เมืองประจวบคีรีขันธ์ถูกรวมเป็นส่วนหนึ่งของเมืองเพชรบุรี โดยมีฐานะเป็นอำเภอ และใน พ.ศ. 2441 ก็มีการย้ายที่ว่าการเมืองไปอยู่ที่เกาะหลัก หรืออ่าวประจวบ ซึ่งเป็นที่ตั้งของเมืองประจวบคีรีขันธ์

จังหวัดประจวบคีรีขันธ์

เมืองทองเนื้อเก้า มะพร้าวสับปะรด สวยสด หาด เขา ถ้ำ งามล้ำน้ำใจ

 

สัญลักษณ์ประจำจังหวัด

• ดอกไม้ประจำจังหวัด: ดอกเกด (Manilkara hexandra)
• ต้นไม้ประจำจังหวัด: เกด (Manilkara hexandra)

หลวงปู่ทวด หัวหิน

หลวงปู่ทวด หัวหิน

หาดชะอำ

หาดชะอำ

อาณาเขต
ทิศเหนือ                    ติดต่อกับจังหวัดเพชรบุรี
ทิศใต้                         ติดต่อกับจังหวัดชุมพร
ทิศตะวันออก            ติดต่อกับอ่าวไทย
ทิศตะวันตก               ติดต่อกับประเทศพม่า

การเดินทางโดยรถไฟ
มีรถไฟออกจากสถานีหัวลำโพงทุกวัน โดยรถไฟสายใต้ทุกขบวนต้องผ่านประจวบคีรีขันธ์ และในวันเสาร์ อาทิตย์ รวมถึงวันหยุดนักขัตฤกษ์ การรถไฟแห่งประเทศไทยจัดขบวนรถนำเที่ยวสายชายทะเลสวนสนประดิพัทธ์ แบบเช้าไปเย็นกลับ และจากสถานีรถไฟธนบุรี มีขบวนรถธนบุรี-หลังสวน ผ่านประจวบคีรีขันธ์ ทุกวัน
สอบถามรายละเอียดได้ที่การรถไฟแห่งประเทศไทย โทร. 1690 www.railway.co.th

การเดินทางโดยรถยนต์
จากกรุงเทพฯ สามารถเดินทางได้ 2 เส้นทาง คือ
1. ใช้ทางหลวงหมายเลข 35 (ธนบุรี-ปากท่อ) ผ่านจังหวัดสมุทรสาคร สมุทรสงคราม แล้วเลี้ยวซ้ายเข้าทางหลวงหมายเลข 4 (เพชรเกษม) ผ่านจังหวัดเพชรบุรี เข้าสู่จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ รวมระยะทางประมาณ 280 กิโลเมตร ใช้เวลาเดินทางประมาณ 3 ชั่วโมงครึ่ง
2. ใช้ทางหลวงหมายเลข 4 (เพชรเกษม) ผ่านพุทธมณฑล นครปฐม ราชบุรี เพชรบุรี เข้าสู่จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ รวมระยะทางประมาณ 320 กิโลเมตร ใช้เวลาเดินทางประมาณ 4 ชั่วโมง

การเดินทางโดยรถประจำทาง
มีรถโดยสารธรรมดาและรถโดยสารปรับอากาศของบริษัท ขนส่ง จำกัด และของเอกชน สายกรุงเทพฯ-ประจวบคีรีขันธ์ ออกจากสถานีขนส่งสายใต้ ถนนบรมราชชนนี ทุกวัน วันละหลายเที่ยว ใช้เวลาเดินทางประมาณ 4 ชั่วโมง

วังมฤคทายวัน หัวหิน

วังมฤคทายวัน หัวหิน

8 อำเภอ แหล่งท่องเที่ยว เทศกาลและประเพณี
อำเภอเมืองประจวบคีรีขันธ์ หาดชะอำ งานสืบสานประเพณีไทยทรงดำ
อำเภอกุยบุรี วัดห้วยมงคล งานแข่งขันจักรยานชิงถ้วยพระราชทาน
อำเภอทับสะแก หาดชะอำ งานสัปดาห์นับช้าง
อำเภอบางสะพาน The Space café หัวหิน
อำเภอบางสะพานน้อย อ่าวประจวบ
อำเภอปราณบุรี ตลาดแกรนด์
อำเภอหัวหิน อุทยานแห่งชาติเขาสามร้อยยอด
อำเภอสามร้อยยอด อุทยานแห่งชาติหาดวนกร
อุทยานแห่งชาติกุยบุรี
อุทยานแห่งชาติน้ำตกห้วยยาง
ชายฝั่งทะเลสมเด็จพระนเรศวรมหาราช
เพลินวาน
ซิเคด้า มาร์เก็ต
วัดห้วยมงคล
สถานีรถไฟหัวหิน
ตลาดน้ำหัวหิน สามพันนาม
ตลาดโต้รุ่งหัวหิน
เกาะทะลุ
วัดเขาตะเกียบ
พิพิธภัณฑ์ภาพ 4 มิติ ฟอร์อาร์ทเซค

 

ระยะทางจากอำเภอเมืองประจวบคีรีขันธ์ไปยังอำเภอต่างๆ คือ
อำเภอกุยบุรี                                30           กิโลเมตร
อำเภอทับสะแก                          34           กิโลเมตร
อำเภอสามร้อยยอด                    54          กิโลเมตร
อำเภอปราณบุรี                           71           กิโลเมตร
อำเภอบางสะพาน                       87          กิโลเมตร
อำเภอหัวหิน                                90          กิโลเมตร
อำเภอบางสะพานน้อย              110           กิโลเมตร