จังหวัดพิจิตร ตั้งอยู่ริมฝั่งแม่น้ำน่านทางตอนล่างของภาคเหนือ ระหว่างจังหวัดนครสวรรค์กับจังหวัดพิษณุโลก ตัวเมืองมีแม่น้ำน่านกับแม่น้ำยมไหลผ่าน ชื่อเมือง “พิจิตร” นั้น มีความหมายว่า “เมืองงาม”จังหวัดพิจิตรเป็นเมืองเก่าแก่ตั้งแต่สมัยสุโขทัย ดังปรากฏในศิลาจารึกหลักที่ 1 ของพ่อขุนรามคำแหงมหาราช และในศิลาจารึกหลักที่ 8 ของพระยาลิไท ที่เรียกเมืองนี้ว่า “เมืองสระหลวง” โดนขณะนั้นมีสถานะเป็นหัวเมืองเอกของกรุงสุโขทัย ต่อมาในสมัยกรุงศรีอยุธยา เมืองนี้ได้เปลี่ยนชื่อเป็น “เมืองโอฆบุรี” ซึ่งมีความหมายว่า “เมืองในท้องน้ำ” และเป็นที่ประสูติของสมเด็จพระสรรเพชญ์ที่ 8 หรือ สมเด็จพระพุทธเจ้าเสือ พระมหากษัตริย์พระองค์หนึ่งแห่งกรุงศรีอยุธยาในสมัยรัตนโกสินทร์ เมืองพิจิตรเป็นเพียงเมืองขนาดเล็ก มีเจ้าเมืองปกครองเช่นเมืองอื่นๆ เมื่อถึงสมัยรัชกาลที่ 5 โปรดให้ย้ายเมืองพิจิตรมาตั้งที่บ้านคลองเรียง ซึ่งเป็นคลองขุดใหม่ เพราะขณะนั้นแม่น้ำน่านตื้นเขินมากแล้ว ต่อมาคลองเรียงจึงกลายเป็นส่วนหนึ่งของแม่น้ำน่านไปปัจจุบันบริเวณเมืองพิจิตรเก่ายังคงมีโบราณสถานตั้งแต่สมัยสุโขทัยถึงสมัยอยุธยาปรากฏให้เห็นอยู่หลายแห่ง และจังหวัดพิจิตรยังเป็นถิ่นกำเนิดของนิทานพื้นบ้านเรื่อง “ไกรทอง” อันโด่งดังด้วย

สัญลักษณ์ประจำจังหวัด

  • ตราประจำจังหวัด: ต้นโพธิ์ริมสระหลวง
  • ดอกไม้ประจำจังหวัด: ดอกบัวหลวง (Nymphaea lotus)
  • ต้นไม้ประจำจังหวัด: บุนนาค (Mesua ferrea)
  • ลักษณะรูปร่างของจังหวัด: จังหวัดพิจิตรมีรูปร่างลักษณะคล้ายกับ “ตะพาบ”

คำขวัญประจำจังหวัดพิจิตร

ถิ่นประสูติพระเจ้าเสือ แข่งเรือยาวประเพณี พระเครื่องดีหลวงพ่อเงิน เพลิดเพลินบึงสีไฟ ศูนย์รวมใจหลวงพ่อเพชร รสเด็ดส้มท่าข่อย ข้าวเจ้าอร่อยลือเลื่อง ตำนานเมืองชาละวัน

อาณาเขต

ทิศเหนือ                 ติดต่อกับจังหวัดพิษณุโลก
ทิศตะวันออก         ติดต่อกับจังหวัดเพชรบูรณ์
ทิศใต้                      ติดต่อกับจังหวัดนครสวรรค์
ทิศตะวันตก            ติดต่อกับจังหวัดกำแพงเพชร

การเดินทางโดยรถยนต์

จากกรุงเทพมหานคร สามารถไปได้ 4 เส้นทางด้วยกัน คือ

  1. จากกรุงเทพฯ ใช้ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 1 (พหลโยธิน) แยกเข้าทางหลวงหมายเลข 32 ที่จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ไปต่อจนถึงจังหวัดนครสวรรค์ แยกเข้าเส้นทางนครสวรรค์-ชุมแสง-บางมูลนาก-ตะพานหิน-พิจิตร (ทางหลวงหมายเลข 1118) เข้าสู่จังหวัดพิจิตร รวมระยะทางประมาณ 345 กิโลเมตร
  1. จากกรุงเทพฯ ใช้ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 1 (พหลโยธิน) แยกเข้าทางหลวงหมายเลข 32 ที่จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ไปต่อถึงอำเภออินทร์บุรี จังหวัดสิงห์บุรี แยกเข้าสู่เส้นทางตากฟ้า-เขาทราย-สากเหล็ก (ทางหลวงหมายเลข 11) และเข้าสู่จังหวัดพิจิตรที่กิ่งอำเภอสากเหล็ก (ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 111) รวมระยะทางประมาณ 344 กิโลเมตร
  2. จากกรุงเทพฯ ใช้ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 1 (พหลโยธิน) แยกเข้าทางหลวงหมายเลข 32 ที่จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ไปต่อถึงอำเภออินทร์บุรี จังหวัดสิงห์บุรี แยกเข้าสู่เส้นทางสายตากฟ้า-เขาทราย (ทางหลวงหมายเลข 11) แยกเข้าเส้นทางเขาทราย-ตะพานหิน (ทางหลวงหมายเลข 113) แยกเข้าเส้นทางตะพานหิน-พิจิตร (ทางหลวงหมายเลข 113) เข้าสู่จังหวัดพิจิตร รวมระยะทางประมาณ 338 กิโลเมตร4. จากกรุงเทพฯ ใช้ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 1 (พหลโยธิน) แยกเข้าทางหลวงหมายเลข 32 ที่จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ไปต่อถึงจังหวัดนครสวรรค์ แยกเข้าเส้นทางนครสวรรค์-พิษณุโลก (ทางหลวงหมายเลข 117) ถึงอำเภอสามง่าม แยกเข้าเส้นทางสามง่าม-พิจิตร (ทางหลวงหมายเลข 115) เข้าสู่จังหวัดพิจิตร รวมระยะทางประมาณ 360 กิโลเมตร

การเดินทางโดยรถไฟ

การรถไฟแห่งประเทศไทยมีบริการรถไฟออกจากสถานีรถไฟหัวลำโพงไปยังจังหวัดพิจิตรทุกวัน วันละหลายเที่ยว

 12 อำเภอ  สถานที่ท่องเที่ยว เทศกาลและประเพณี
อำเภอเมืองพิจิตร บึงสีไฟ ประเพณีแข่งเรือยาว
อำเภอวังทรายพูน สวนสัตว์ ประเพณีกำฟ้า
อำเภอโพธิ์ประทับช้าง สวนสมเด็จพระศรีนครินทร์ พระพิจิตรเกศคด
อำเภอตะพานหิน วัดท่าหลวง วัดราชดิตถาราม งานประเพณีแห่เจ้าพ่อแก้ว
อำเภอบางมูลนาก วัดหิรัญญาราม งานประเพณีกำฟ้าของชาวไทยพวน
อำเภอโพทะเล วัดโพธิ์ประทับช้าง งานประเพณีบุญบั้งไฟก่อนวันเข้าพรรษา
อำเภอสามง่าม วัดมหาธาตุวัดนครชุม
อำเภอทับคล้อ ศาลหลักเมือง
อำเภอสากเหล็ก อุทยานเมืองเก่าพิจิตร
อำเภอบึงนาราง วัดโรงช้าง
อำเภอดงเจริญ รูปปั้นพญาชาละวัน
อำเภอวชิรบารมี ศาลเจ้าแม่ทับทิม
เหมืองแร่ทองคำเขาพนมพา
บึงน้ำกลัด
พระพุทธเกตุมงคล
วัดหิรัญญาราม
วัดท่าช้าง
วัดห้วยเขน
วัดทับคล้อ (สวนโพธิสัตว์)
วัดยางสามต้นวนาราม (วัดไตรยาง)
วัดพระพุทธบาทเขารวก

 

ระยะทางจากอำเภอเมืองพิจิตรไปยังอำเภอต่างๆ คือ

อำเภอสามง่าม                       18       กิโลเมตร
กิ่งอำเภอสากเหล็ก               20      กิโลเมตร
อำเภอโพธิ์ประทับช้าง         25       กิโลเมตร
อำเภอวชิรบารมี                    26       กิโลเมตร
อำเภอตะพานหิน                  28       กิโลเมตร
อำเภอวังทรายพูน                 31        กิโลเมตร
อำเภอทับคล้อ                      44        กิโลเมตร
อำเภอบางมูลนาก                 50       กิโลเมตร
อำเภอโพทะเล                      66       กิโลเมตร
กิ่งอำเภอดงเจริญ                  78       กิโลเมตร
กิ่งอำเภอบึงนาราง                 86       กิโลเมตร